PNG  IHDRcMg IDATx{yY/uj++'+Ĝc10dq26 *rqDDtqXldsPو \6 0aC1c11mO]TuwUoU}?k.$I$I$I$I$I$I$I$I$I$I$I$I$I$I$I$I$I$I$I$I$I$I$I$I$I$I$I$I$I$I$I$I$I$I$I$I$I$I$I$I$I$I$I$I$I$I$I$I$I$I$I$ItaWBjͭ*]I$Iԇ] y"Ho4ߴ^7GhpK]$I$I#}C mm; |C$I$Ie>:ZCf뀝D~v($I$hkT$I$IR-@omDUJ'I$Ijc6f!_lnu$I$IO$IT)蓥\ O:$Iɴ*g]$I4d%k5î$I$M:V " $I4Te^\3H$I$3@7]I$ITj I$IPî$I$M"t[K$Ik+$I4iî{*0{mvVl3󀏕I$I:/qLV6?| oܗ$I$IW}sM}D%_$IF)@ojr[g$I0Ih< WBWP|wI$IR;8\ pYr$I. mFrL.O繩qq-I Y r/\N^ xkMIJyk-9=Ԛߟo?ĈD.U48ƷdS gcpFI`>>w{FǃGbAv^'֫J|v[V2G6a l48n`q]Zz=[Y"Ɲcے$io&ʓ=WNw =o=p D`&>jD">*svN47NoWON*Ieg/M*%M{ 8XGα*c- gSD~l$Ic}'zo⾛TZ`јdD׉ d=p%`objx4(!"}!NeSs˛rwd'l))XҾQQ#! O g/oկM/ gRI$}%?@ߜ\^3G1:fi`8C -ΰeNq~,[is8T(?~j7LmIX7ܪH$gp3~'W<D?#m9>ux1G9?OaiȜ v;ʁs=b M nn$IR)FKۈ [=a 7A֑C7;rB9C4<%pwI4 UU5boṡzzbNq Ĝ碦7:."ou''%r:-a"ptJ$fj%9f`>O,XAb{'rL˨7Δ5}8ZD2F sĈ$IFZٱaW Qx>,; |`ryg(v։Q*ΩM/#AIK+̎]vx5<zʶrr={(6a7b~H|tI4RL,Z1}! oK*k3Ym'o)]_+)b*-D8Ia>^2O&7ז(v| [)7I5}_8^Kb>^60z:QOî@ vPp&ϴn= ?CPS>[^x'b܎$iXó! 5{9D0Xt;Tm`-?TN75b-˩[:ߡnX? :5ׁSncOFI4 vrf|hԈP#+CXʖ$IRInKx\[ Էmz: ,6`L I?$gZuJe[# zi!z?[Bc}$I9c-purGəg\ Pt<96ONV~MZȏ(֐7>w5x gaWp)l\'@$4(G ÷GMuoB}ќz?"5H~"۵,PE &wwZޠ4;C4 }`9-(XV-teJ$3@S L_e0=ęs^A3 K1eYo"c(ev^>RKrjw4 gNsӤ$IJa>j2BW$\fbKDv#D ;烶0= g; ?+].OE E{C˃hy2M|)I*}&|fl}4lLj`3Dpp攏9E e}q=er4q %_)b}w<<Ň 'mI#7voG&?QS?D7KR 7B;').w,gd3$=ųgϱ%I!rK2@]KÕsx 'k)ҮHv[Ҥ:4(O>޷dwC><9 0 tI$oUǪl~]ְ#Tap^ew3b ea?^Lͭso#wy}cvU I3{Ыb j\is:K4M6C+o}%9XPyzȇѨq؃.I*}| {mh~ﻉk66Sq\PV?f|bu] n_ߛv]ߋo' tITQjw' l% zu{ۿV5_Iѓ^gvJ)Y3}^_''@?K˚e9`VS8Ow$%I]- 1![E96h;@N" n652Y?O33M,k9$IdI5CC~ogt{:@$,' {Vk)6" YD2&kk-%W,o %7ie|ITP|ǀ2᪣\|2l3CO9rllERsz[l9wvǃA?Mn=_$)$ KoMI s&j<e譥Vk31D_[[o&aP p_$ICe1"2):DI[ދ3={xmky?؏F5D>nXvL$Ic}r>uzۣ1^.CİYz@~ZN{Im2_Mqtz<s%[ u>R^P$]1"HGȏ$IOSy+(1du.vzK(׮|u8g9VSm?a&쿝V$I ' IGp9A,-Ƌ&ٕOj>ˁh$XM>: k?$I5a7Oap{Z&1IC9?@r pVS߬2>cI$Ux;N3 .#$l?D0 &7벜}niϿ$IL}P1`&~ ͯ'YO;[Q^Am\Z;EDT^wqq82dN<&$Ie>S\llj/[s<7w۩nib:E}i֒_ԬS9.:Ơ'N{IJ$IR';c<A=7_ٝ]c(x=k8{ ͯk3(gdoTzrO,K$)zyOY-J$7 x[ <`9MDo|'Ey{@phToxos/z,vZr{3?IT幍5Zݼ[%zrO=@}Yn;(seo2ZĔÉevh9X$IR*KHβ> 9DN._K蜟$ņ_J(e G=/N,y̐$I:t|z0,_|-[n͟k7G$Ո^梲rL wdF펒Ӏ$IT t| LN9DY$mJ[az?[FbR|Wˌ]BwQT4IKi0y]Emswe2KuJׯ+:|[ޫ%у|*,򖺆 _g$I҈1@7ŇoFX>86?}{(|9.\fՉ嵛E}*w$IJg.ouKolk) }bN.lTBԻe|bYO""]DK!$ ХrefIhvђoin: %ɅߡYZ$,L,rG%$I 1@SraU0C9I}Kbkc)Rm\8}Џ 펐d[4*rշꖈ7 NRwyfj35G49Ut']I^K5J Af,Ao=TcQ"xcs(gIAZI$1@:[^dgY 2PyK|Ο i[mn~Ke.uw x91'}Rd*~ٯv4NvO=G"`p.IFK5M:\~ٝQnf:>B,7ƕ՚CW!$IR Х 7tP`zy>@nKWy9"[C$IRaN~j7//$W=f;7}CUXv]kHdH1f.Y/XQ "#{#z7 YD@W4P_ ?fOtbNGb ?"z0sqѐ!I> H#d#W:`Sk^n"?d-DOv`I25oՠ7')y˩Ϊc8@4%z_<8h' o'ݟ~%I~î@<ؙXQЃvpqRY;V. < LEF4c 13IJQykG#ಶz#`Zl3U!, w?Ergk=kgFFs'hɼJ b.W#%?D[ @#2OE4H gq[4t-q"XL[<;~Hvqù$iKDP>ܺ& m1]ܹ:M]J_qV]k|f/$I$I$I$I$I$I$I$I$I$I$i.im$pXLu;3&$u2W.$U/%m7Rg;/l%I8[mfI$I4@aWB.#oFf/\i!aWB$I}g '\wtI$I!ղ 5Jv$I$iWϏyS\I$I8s9$&`/I$Iz6k&`/I$I$qճMd0=̐-IUVN4bm:*IFz怿gHؐ+IUW~xDRy0@$Im^M{ Cڷ$I$M4jX; tI$IҀWSbX?J$I3@1UCا$I$ *X3 ^$IzfwkK$I6=o$I!0@~_%I$IC`^mts_$I!Ǵڶ%g=Ě$i5WoM*r$IUB% ^4\ î$I!6 \> j$I$ {X#t$I$ z6X&`gK$IV<f #^D""N7w k$I$I<EE N(zp&Ӄ@Ͱx/u󜕺k]c6ps㹶לmngS c^"$V6b)"NwJL"(ܾRk~o\s;M\O/ #B'% >6T uĪ!VX x;?q:7N 0_n6ocԉuxqiS޳@U=BÍ﫺im1wq^&@oϤp\8ݮ-UbGWۉ: | È|;τ{׉Oz8ۃ5w/)gLsa&]ו _4NI4Ozs^Q |q_|q^e-JW?Gn>L}tfu˺xn 'k+2lm)w""Z'Os< sbggc_sWGn,Y>3{޽-%=|{~Ѥz 9n"3wmֈe[{΋Az\oe-_A5b;o'ZՈV[޺e3LSDCO Yl .j~mM{qyl5!Dז#΍7=8XB$1*Lk@j!mDuٟRt]d#PEܗJ]i_k_"WR-D^x)qڲBSqb(x1Œ :bXh:!yD uZHL#x 1{f`,YxN2ֈFSTn :ql#q8LaoҬq{E{QBʝV5DPzhdWC2-jVqMr6M<6M1՜ɰ9^%1@:El''m~²Qu ʞF \G~<\,[h2JDE/+⼭z㭤 r5 A ,b#9ÛZ _0ZeH4EXR| <`g; 1hm+] z'bU4dfQX_ׄ2Ԩduq%n' aWB6MU=---rze-J\t,2$\D} bY7Q<=(Vx(75blw!gI61ne.%!HU%S{$NֱzD<@ ŗS] 5YUџ+< 6o"+v! jSZ<cmۙ)8kd@gn%nvu"搿_ZNP|8:K^%s XbZKei|,:Tk(n>Eqh:1 DґsĴͯd3 Lj].[G퇛ۨ` 7j-!w~gh+uo&sݟxH[M;I.sXF%km䷲%J$k?&ΓOst3S]R Z},=&D0X2EBq'7"זnȏr$#p~oΰuDm ¥qFrˈ1@V"n4vEFLðxTOOߧϲ~ x쩼*irFlw3pKby w~!D@s,6}X" ʳrtgYyd-gh(8i4Dyh]z?[KxyfgpEFuL;T"L/YysNgV^@RqXk_D4dc-Z_v>Բ3>JHuu޾vpSb:hR=[r]GMH4vY'bPfCKgbJḅbC-z{Iw3sSμ*h=\/~љsbbՄL gssșs=[:g_5dCRE˂~X"qnj7R/˪H{ȹYƨDDjHxqޟs䎌kr!Ñhכ{78̬*9$贅8G eG;| T= GaN+#=ϜG}9õD# e'f+{~R|Hrv6yb;ȽnOQq,3,g][n%eE!)ˍ{p{ZIEn|N G\[_KFpTum\ xM"A؏Cn g#FBrL529Y kAC5g=œdj2C35z_*B  8EU1R0a:"F|b7vs>] g.9*]=G$Kz9y5Ūl7{1 `.d8@^Y[qb&r-|Dh // #dN.O%3@(~C|*_W'"=LjI-0Y='2am`]5\LsIJjˤ&`e0ӟK*g5Y>Ln}Nno&ra Tn$({5lTƎD[d%Mz:p}n2S?H,s5p?]昄Dr#n6O#2kgdDnW#\gNQnےd:D^05r;X&$ѹi&)u+r?oJuqq5jORβrýOQ58]E,;Zd r{}nr5^H<\)6{Scsջ9J􂪸Dr{,z3BoM* ۝"3NbYk]%Y'z(M%H0B ~~♋o!p-5aN<כjn&4_u oѭ%{^Ɍq nK*,4",wY͔ i9GZK=ͰMsD/5I!/)}yO,PEDmeo>_j8?"F3j~&>5[0vo&mͯe˚&.d RefW7@#7/XbW%u[id֩a>R Ї CxKl /tv֞`rօXbER|5h렖a\n->X:a6.L$F+ʂ'-9A6R Їt>߿Xn[}rDUʟ@$ZOUtxclx =N2|'aIJ O3=.c2VN./kԜ d <꬜Dn%3->'N,j9Hh/ۈ_[.6j6(ybJb'мwH{U7SzO"T=W # ˣjZw\)ߒK_M};Mq?kW `?蛁]_﯂+(~x1/,?WKJ(R,Te D/f9']-oi/j^M^^1&WDxw%n1͋'|u?\(@;7X- Ĩ:1$K~1E"Sfy ["rP R1ZoGaHޙ槉等4p^L˽Omٙ4B Ы6aGSfq>C,;NY8uyb:QLj^GCCY3;?{Ip"~x 7/'n>XwK\pi>:~\ }Gry.3:B Ы$1>_tHF|BHLX$AR3ĨOvgf˺`*9,~I?xً 'JS_nN-5[ $JTՋ$%Z3~55j#)%2S |HMC"'V9,S~NE&Ycdu)_߷kB'p܆yjnCjLAC3sl5|76ME {P݈+{P vE#Vc0ds FBG<@] x<𾄲$3C(p'˽Yrv~aTHY Jz[n^5 e $5" ЫS >@,?[a8Kds!迗P<>^`;K&ix<`'F+^i#I匌^ۭL[M+M6 #ou']cWeZlRZ^@wLKbY[ZmX5be.N,o,ޞ.g1Auy6Vry*zu`CӆꙖ3+ы}T>FԀgg+v3z߯3=22qDqKw=_OOk[q 9I$W&UT|.<ք(7UvbTbM{Ւ!oP ^T4CjwK׭W}qԋ~%f^6v Ы<1|\槜#r"vU+uѳ{wO*Ilؔ\vU#kȿ\Ysϳ@7mX9֝!%"GHFtz̗ӞniRN[_W>Ff#e,Yz&9UTTs} r/Fy}ϡX^5DM/i=ȜZ; eֈ5Je?,+sCC$.`u^:Mq9C>At|{˜4咾Au _WqU , zV2N˫>&9@Evة;Z}Tg [WZ9:N44|X bgnTo)K2t?}9Hӈ2@ʞ>WRU^%~CGU6܋8,*Ag5'/{1nko$Fqx-1;z;%kS04xZ Οcîg>nun1',L^z׼İl4D2q|;kNpir!FĨKw1/Mڥe^x9]=Ad>\l:!ƷWP(g{"pE2/%,jyG ]ŌgtlO,wXQۼn_WZ]}9 4h8VAVr!Y`<櫭Ɵ=4,h4%J.xXӅk4a? m{Jur$dA9bC~Oqd{n߇VxlƀeF>am9GU5O$d,6 q7g7euDN? _410aoAmˁ dYSVKA[ritxmuӗ֞59n4& GG+s xq?j<Ԟn#8i/N,sz+q($b٣W!2^N Nѷq)I )ω\:fHg2gywz=(CDz s9fp_JћE*Jr b(0盝%?0bsVRq+0.No%#: qZFsr37A#frmk9 Lr'W2A|x!2 %zݒ-}tZ!#!w*ztMV+ pĚ797@Wh-~ ȟ36M w˚ѣ$Lje@0C<ؾ}.GF25w"0l> L<8]J%>Ѱwo}FYLB}}֬Fs'M*ol * +k]ƔD[a||WRǚזNAz`i:sj697OV?Q'{dH=qJ.2g""1ts6b"sNz3n $zw65ӬSY/~}JXKeDsg5=Ć 2z8CE'@UUȰ~1pDF]yk<90U!0Hq ( % 4D4x6hB˭q\ S׸ xrRY#kֶ\Gh~qrYWu~KZC ۈ9{NPn]YDoL҇K#jqn$Ν ܃|xP9K<Ȟ"q9Veh>ÙۮQ0fqwUy|Nce/"rA\7hڶ[ϐgYL I]$itl#^bYA:$ue.I4:v 2|ͽ0}J0@$IO,S)I")I4:6$ߋ]ĚYN]$itd#V2 < -G˒3@$IүfX;ޓ\$ $IdܶKkg[~ 3K3h1$IRM%z? |>B뀭D`x`o{n!K0@$I[B5`#S $p8[-[ AϚgq6Ic]$itUrSDu񗤱tIq͞tJKX1@$Iǁ;]!;8JHR %IF9î-o"TtI1+1$$)tIrx=Q/5'Ia.I4Z; tx $-tIs7 sۇ]I*$IhOw"%Y><{.Ic]$it:$; xpϐ"Ic.I4^r]:Edi p#I$IR^oKFn"]~î$ImM XCU  |*J*IeI1@$I_5`6~%Ms

Czemu służy nota prawna (tzw. legal) na materiałach promocyjnych?

W naszej codziennej praktyce prawnej zweryfikowaliśmy i doradzaliśmy przy tworzeniu setek (jeśli nie tysięcy) projektów materiałów promocyjnych pod kątem ich zgodności z przepisami prawa. Jest to bardzo delikatna, a jednocześnie ważna materia prawna, łącząca elementy prawa ochrony konsumentów oraz prawa własności intelektualnej. Błędy mogą dużo kosztować. Często spotykamy się z pytaniem o to jaka powinna być treść tzw. legala, czyli noty prawnej umieszczanej na materiałach drobnym drukiem. Chcemy zatem wyjaśnić po co w ogóle umieszcza się legal na materiałach promocyjnych, a także przedstawić podstawowe wskazówki odnośnie treści prawnych, które powinny być zawarte na materiale promocyjnym.

A zatem: po co właściwie dodawać notę prawną na plakat/banner/opakowanie, skoro akcja ma jasno napisany regulamin, z którego wynikają jej zasady?

Cel jest niezwykle prosty – potencjalni uczestnicy akcji powinni z materiałów promocyjnych dowiedzieć się jakie są wszystkie podstawowe warunki wzięcia w niej udziału. Jeśli informacje te nie wynikają z głównej treści danego materiału promocyjnego (np. z głównych haseł), to powinny zostać podane właśnie w formie noty prawnej. Dodatkowe informacje nie mają oczywiście takiego potencjału komunikacyjnego (są zapisane małym drukiem, zazwyczaj na dole danego materiału promocyjnego), ale formalnie są przekazywane adresatom.

Podanie podstawowym informacji o warunkach akcji promocyjnej jest szczególnie ważne, jeśli jest ona realizowana w segmencie B2C, tzn. jest kierowana do konsumentów. Wówczas przepisy prawa bezwzględnie zobowiązują nas do tego, aby udzielać w materiałach promocyjnych pełnej, prawdziwej i rzetelnej informacji, aby przeciętny konsument miał wiedzę jakie warunki musi spełnić, aby wziąć udział w akcji i podjąć świadomą decyzję w tym zakresie. Zgodnie ze stanowiskiem instytucji chroniących konsumentów, przeciętny konsument np. robiąc zakupy w supermarkecie i widząc plakaty dotyczące konkursu lub loterii nie szuka samodzielnie regulaminu danej akcji, ani tym bardziej się z nim nie zapoznaje. Dlatego z materiałów promocyjnych (np. plakatów lub opakowań produktów objętych akcją) powinien otrzymać podstawowe wskazówki jakie warunki należy spełnić, aby wziąć udział w akcji.

Brak takich informacji może zostać uznany za wprowadzenie konsumentów w błąd. Tak – na gruncie prawa konsumenckiego wprowadzeniem w błąd jest nie tylko przekazanie nieprawdziwej informacji, ale również brak informacji istotnej z punktu widzenia decyzji konsumenta o wzięciu udziału w promocji. Wyobraźmy sobie przykładową sytuację: aby wziąć udział w konkursie, należy kupić opakowanie promocyjne w okresie od 1 lipca 2016 r. do 31 sierpnia 2016 r. Jeśli opakowania promocyjne będą dostępne w sklepach również poza ww. okresem (co jest standardem na rynku) i brak będzie na nich informacji o czasie trwania konkursu, to konsument, który kupił produkt poza ww. okresem i będzie chciał wziąć udział w konkursie zostałby wprowadzony w błąd. Gdyby wiedział, że jego zakup nie będzie uwzględniony w konkursie, prawdopodobnie nie dokonałby go.

Wprowadzenie konsumentów w błąd to poważne naruszenie ich uprawnień. Za naruszenie zbiorowych interesów konsumentów poprzez wprowadzenie ich w błąd Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów może nałożyć karę w wysokości do 10% przychodu za rok poprzedni. Pominięcie istotnych informacji o warunkach akcji promocyjnej na jej na materiałach promocyjnych może być zatem bardzo dotkliwe finansowo i w przeszłości wydawane już były decyzję nakładające ww. kary (piszemy o tym m. in. w tym artykule).

Wiemy już zatem skąd idea dodawania zastrzeżeń prawnych na materiałach promocyjnych. Jednakże nawet osoby, które rozumieją przyczyny dodawania tego rodzaju informacji, miewają niemały problem z oceną które z nich muszą pojawić się na materiałach promocyjnych i – co za tym idzie, jak dużą część materiału promocyjnego zajmie ostateczny tekst noty prawnej. Organizatorom akcji promocyjnych z natury rzeczy zależy na tym, aby legal był możliwie najkrótszy i nie „zabijał” projektu estetycznie i marketingowo.

W tym miejscu chciałbym uspokoić – obowiązek udzielania konsumentom pełnej informacji o warunkach udziału w akcji promocyjnej nie oznacza, że na materiałach powinniśmy od razu wklejać całą treść regulaminu. Konsument powinien z materiału promocyjnego otrzymać informacje absolutnie podstawowe, zwłaszcza te dotyczące terminu i sposobu zgłaszania udziału w akcji (w ostateczności to właśnie temu służy materiał promocyjny – zachęceniu konsumenta do udziału w akcji).

Przepisy prawa mają niekiedy to do siebie, że bywają ogólne i nie dają jednoznacznych, gotowych rozwiązań. Tak jest również i w tym przypadku – nie ma jednego, gotowego wzoru dobrego legala, który moglibyśmy zastosować do każdej akcji. Standardowo przyjmuje się jednak, że na materiale promocyjnym (tzn. w jego właściwej części lub w samej nocie prawnej) powinny znaleźć się co najmniej następujące dane:

  1. czas trwania akcji promocyjnej;
  2. warunki dla wzięcia udziału w akcji (np. co należy kupić i jak zgłosić udział);
  3. kto może być uczestnikiem akcji (np. że uczestnikiem może być tylko osoba pełnoletnia);
  4. inne, nietypowe z punktu widzenia zachowania przeciętnego konsumenta zasady akcji zawarte w jej regulaminie (np. obowiązek zachowania paragonu fiskalnego potwierdzającego zakup produktu objętego akcją, wyłączenie niektórych produktów z promocji);
  5. sposób, w jaki uczestnik może zapoznać się z regulaminem (np. że jest on dostępny na wskazanej stronie internetowej;
  6. nazwa organizatora akcji wraz z adresem jego siedziby.

Nie można oczywiście wykluczyć, że w konkretnym przypadku danej akcji promocyjnej legal powinien zawierać również inne, dodatkowe informacje. Wynika to każdorazowo ze specyfiki danej promocji i szczegółowych zasad jej przeprowadzania. Dlatego dla zapewnienia pełnego bezpieczeństwa prawnego treść legala powinna być opracowana wspólnie z prawnikiem.

Warto również pamiętać, że ważny jest także sposób przedstawienia noty prawnej. Nie powinna on mieć funkcji tzw. „listka figowego”, ale naprawdę stanowić dla konsumenta źródło informacji o zasadach akcji. Warto zatem „wejść w buty” przeciętnego konsumenta i zadać sobie pytanie „Czy byłabym/byłbym w stanie bez większych problemów zapoznać się z treścią noty prawnej?”. Legal nie powinien być zatem pisany zbyt małą czcionką i umieszczany na materiale promocyjnym w taki sposób, że trudno go zauważyć (np. pojawiać się na sekundę w spocie reklamowym). Nota prawna, która jest nieczytelna, w praktyce powinna być traktowana tak, jakby jej nie było. Istnieje stosunkowo wysokie ryzyko uznania, że nie daje ona wówczas żadnej ochrony prawnej, a więc nie spełnia swojej elementarnej funkcji.